واقعا جای تعجب دارد و نوبر است!

پنج‌شنبه شب دهم شهریور ماه سال جاری ایران پاسخ خود را به تصمیمات آمریکا به طرف اروپایی ارائه داد. همان گونه که پیش بینی می‌شد این پاسخ به مزاج آمریکاییان و سه کشور اروپایی خوش نیامده و شاهد مواضع غیراصولی آنان در این خصوص بودیم.

پايگاه خبري تحليلي «نيک رو»، پنج‌شنبه شب دهم شهریور ماه سال جاری ایران پاسخ خود را به تصمیمات آمریکا به طرف اروپایی ارائه داد. همان گونه که پیش بینی می‌شد این پاسخ به مزاج آمریکاییان و سه کشور اروپایی خوش نیامده و شاهد مواضع غیراصولی آنان در این خصوص بودیم. آمریکاییان طبق معمول و بنابر خوی پیمان شکنانه استکباریشان و با بهانه گیری‌های متداول واهی خود، پاسخ تهران را سازنده ندانسته و ایران را عامل اصلی طولانی‌تر شدن مذاکرات برجامی معرفی نموده‌اند و به خیال باطل خود توانسته‌اند توپ را در زمین ایران پرتاب کنند و تبعات ناشی از عدم توافق را به ایران بازگردانند و بار روانی بین‌المللی آن را متوجه ایران سازند بدون آن که اشاره‌ای به سابقه پیمان شکنی خود در زمینه مفاد برجام و خروج از آن نمایند.

جالب است که یادآورشویم در یک اقدام هماهنگ و به دور از بی طرفی، دیپلمات‌های اروپایی هم از پاسخ‌های ایران ابراز نارضایتی کرد‌ه‌اند و ابراز داشته‌اند پاسخ ایران به اظهارات آمریکا در مورد پیش‌نویس توافق «منفی و غیر منطقی» به نظر می‌رسد. واقعا جای تعجب دارد چه کسانی سخن از منطق می‌زنند و بارمنفی آن را متوجه ایران می‌کنند. گویا یادشان رفته است آمریکا با قلدری و عدم تعهد و نقض آشکار از توافقنامه بین‌المللی برجام خارج شده و مفاد آن را به طور یک جانبه و در جلوی چشمان میلیون‌های بیننده جهانی که ناظر آن بودند و از شبکه‌های مختلف رسانه‌ای پخش گردید نقض نموده است! اکنون ما منفی و غیر منطقی هستیم و آمریکای پیمان شکن، متعهد و پایبند به پیمان نامه‌های بین‌المللی! واقعا روز روشن حقایق را منکر شدند و مستندات محکم را ندیدند و به فراموشی سپردند نوبراست. اروپا با آن پیشینه و سوابق مبارزاتی تاریخی در امر آزادی و آزادیخواهی، کارش به جایی کشیده شده است که نوکر استکبار غرب شده و در خدمت خیانت آمریکاییان به بشریت در صف اول باطل آنان قرار گرفته‌اند و برای خوشایند ایشان آنان را تطهیر می‌کنند. آن روز دیر نخواهد بود که اروپاییان طعم مجازات نوکری آمریکا را خواهند چشید و از پاداشی که دریافت خواهند نمود در جامعه جهانی سربلند نخواهند شد. مردم اروپا با داشتن مسئولان خود فروخته غربگرا آینده درخشانی نخواهند داشت و باید منتظر سختی‌های این روابط غلط باشند؛ چنان چه امروز بخشی از آن هویدا شده است و پیروی ایشان از آمریکا، آنان را در غائله تحریم روسیه در جنگ با اوکراین با مشکل سوخت و انرژی و مواد غذایی مواجه ساخته است و قطعا مردم اروپا زمستان سختی را در پیش رو خواهند داشت و مسئولان اتحادیه اروپا باید پاسخگوی مطالبات مردم خود باشند و گریزی از آن برای ایشان وجود ندارد که چه بسا کوتاهی در این زمینه امنیت اروپا را نیز به خطر اندازد و شاهد هرج و مرج و فروپاشی کشورهای اروپایی یکی پس از دیگری باشیم. آیا مسئولان غربگرای اروپایی به عاقبت نوکری خود اندیشیده‌اند؟ این نوکری را تا کجا و به چه قیمتی ادامه خواهند داد؟ با قضاوت تاریخ آیا کنار آمده‌اند؟ چه پاسخی برای نسل پرسشگر اروپایی خواهند داشت؟

امروز نادیده گرفتن حقوق هسته‌ای ایران و دفاع نکردن از حقوق ایران در این زمینه، سه کشور اروپایی را در معرض قضاوت جهانیان و تاریخ قرار داده است و آقای «جوزپ بورل» مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا اگر می‌گوید خوشبینی وی برای احیای توافق هسته‌ای با ایران کمتر شده است باید منصف باشد و دلیل آن ر ا بگوید و بگوید آمریکا ناقض پیمان بین‌المللی برجام بوده و باید برای بازگشت به برجام تابع شرایط ایران باشد. این قاطعیت و اعلام موضع صریح، آمریکا را خلع سلاح نموده و تسلیم منطق فنی، غیرسیاسی و حقوقی می‌نماید. اما اگر جناب ایشان یکی به نعل زند و یکی به میخ، این سیاست در مسائل مهم بین‌المللی پاسخگو نبوده و جواب نخواهد داد و میانجگیری را به بن بست می‌کشاند.

جای بسی تعجب است که آقای «جوزپ بورل» بدون اشاره به کارشکنی آمریکا اظهار می‌دارد: «مذاکرات هسته‌ای ایران در حال انحراف و نه همگرایی است.» به او باید متذکر شد این انحراف از جانب شما و آمریکاییان صورت گرفته است چرا که اگر سه کشور اروپایی داخل در برجام از همان روزهای نخستین خروج آمریکا از برجام با قاطعیت با آمریکا برخورد می‌کردند و وظایف تاریخی و حقوقی خود را در این خصوص اهمال می‌نمودند قطعا امروز شاهد ساز ناکوک آمریکاییان نبودیم و ماجرای برجام در همان سال 97 حل شده بود و کارش به اینجا کشیده نمی‌شد که جناب بورل بعد از 17 ماه مذاکرات فشرده سنگین برجامی بگوید مذاکرات در حال انحراف است و در حال فاصله گرفتن ازهمگرایی می‌باشد. خب مسئول این انحراف کیست جز شما اروپاییان که نتوانسته‌اید مدیریت خود را به درستی اهمال کنید و متخلف و پیمان شکن را سرجایش بنشانید.

سخنان بورل حقیقتا وقتی می‌گوید امروز من اطمینان کمتری در این باره دارم که توافق هسته‌ای ایران به سرانجام خواهد رسید، شک برانگیز و خجالت آور است و بوی تهدید و فشار می‌دهد. به آقای بورل می‌گوییم ایران نه به سه کشور اروپایی و نه به آمریکا باج نخواهد داد و به دنبال احقاق حقوق هسته‌ای خود در چارچوب برجام می‌باشد و تا آمریکا به عنوان ناقض برجام تنبیه نشود و مطالبات ایران را برآورده ننماید ایران بر مواضع اصولی اصرار و پافشاری نموده و ذره‌ای از آن کوتاه نخواهد آمد و تنها راهکار رسیدن به توافق را همچنان راهکارهای دیپلماتیک دانسته و تا رسیدن به حقوق جامع هسته‌ای و تحقق منافع ملی خود، در این مسیر گام برداشته و هیچگاه امور داخلی و بین‌المللی خود را به برجام گره نزده و با تدبیر و سیاست هوشمندانه، این امور را مدیریت کرده و معطل نتیجه برجام نخواهد نمود.

جان کلام این که؛

1- موضع ایران روشن است. ایران خواهان لغو کامل تحریم‌ها و انتفاع اقتصادی و تضمین‌های لازم با راستی آزمایی از بازگشت آمریکا به برجام است.

2- پاسخ ارایه شده ایران در همان راستای مطالبات و وعده‌های خود؛ سازنده، شفاف و قانونی بیان شده و بهتر است آمریکا بهانه گیریهای واهی را کنار گذارد و برای بازگشت به برجام تصمیم جدی خود را آشکار سازد.

3- بایدن تا به امروز نتوانسته است از «میراث شوم» ترامپ فاصله بگیرد و بن‌بست فکری و ذهنی بایدن در خصوص برجام، به خاطر پیروی از سیاست‌های غلط ترامپ بوده که قادر به شکستن آن‌ها تا کنون نبوده است.

4-آمریکاییان تا به تحریم‌ها و فشارهای تحریمی اعتیاد دارند قادر نخواهند بود با نگاه منفی خود گام مؤثری در این زمینه برداشته و گره گشای این معضل 20 ساله باشند.

5- پایدار کردن توافق احتمالی منوط به بحث تضمین‌ها می‌باشد که آمریکاییان باید در این خصوص سازنده ظاهر شوند و با صداقت عمل نمایند. به تعبیر جناب کنعانی سخنگوی وزارت خارجه؛ بحث تضمین برای ایران مهم است هم در حوزه انتفاع اقتصادی و رفع تحریم‌های اقتصای و هم در حوزه رفع مشکلات مرتبط با همکاری‌های شفاف و قانونی و سازنده ایران با آژانس.

6- تا آمریکا به دنبال تأمین امنیت رژیم کودک کش اشغالگر غاصب اسرائیل است و مواضع تل‌آویو را در مذاکرات رفع تحریم‌ها با ایران در نظر می‌گیرد، برجام به نتیجه نخواهد رسید چرا که آمریکا تا به حرف مسئولان این رژیم غاصب فاسد ترورویستی گوش می‌دهند هیچ‌گاه دست اسرائیل را در برابر ایران نخواهند بست.

7- یکی دیگر از طولانی شدن مذاکرات برجامی و به نتیجه نرسیدن آن، اختلافات داخلی آمریکا و انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره آمریکا می‌باشد و این اختلافات به دولت بایدن و مجلس آمریکا یاز می‌گردد که حاکی از حساسیت موضوع برجام برای دو حزب جمهوری خواه و دموکرات‌ها می‌باشد چنان که گروهی از نمایندگان آمریکا روز پنجشنبه10 شهریور ماه سال جاری( 1 سپتامبر2022) در نامه‌ای به بایدن درباره ابعاد توافق ابراز نگرانی کردند! البته مجله آمریکایی پولیتیکو روز جمعه 11 شهریور1401 در گزارشی با اشاره به نزدیک بودن انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره آمریکا و لزوم بررسی مفاد توافق هسته‌ای در این نهاد، از احتمال تعویق مذاکرات وین تا بعد از برگزاری انتخابات مزبور خبر داد.

8- در هرصورت مذاکرات برجام هم برای ایران و هم برای آمریکا حساس است و این امردر هردو کشور موافقان و مخالفانی دارد اما آن چه مهم است آن است که ایران از حق هسته‌ای برجامی خود نخواهد گذشت و هر جناحی در انتخابات میان دوره‌ای آمریکا پیروز شود ایران بر مواضع اصولی خود خواهد بود و از تحقق آن عدول نخواهد کرد و لذا ضرورت ایجاب می‌نماید سه کشور اروپایی از حالت انفعال و نوکری آمریکا خارج شوند و نقش تاریخی خود را در این زمینه به خوبی ایفا نمایند تا به درستی قضاوت شوند.

دکتر اسدالله افشار