فروپاشی دولت بشار اسد در سوریه در اواخر نوامبر و اوایل دسامبر 2024 با سرعت خیره کننده ای رخ داد. تردیدی وجود نداشت که دولت جو بایدن و چندین متحد آمریکا، به ویژه ترکیه، از نتیجه راضی باشند. واشنگتن از سال 2011 با پشتکار تلاش کرده بود تا اسد را از قدرت ساقط نماید.
پايگاه خبري تحليلي «نيک رو»، فروپاشی دولت بشار اسد در سوریه در اواخر نوامبر و اوایل دسامبر 2024 با سرعت خیره کننده ای رخ داد. تردیدی وجود نداشت که دولت جو بایدن و چندین متحد آمریکا، به ویژه ترکیه، از نتیجه راضی باشند. واشنگتن از سال 2011 با پشتکار تلاش کرده بود تا اسد را از قدرت ساقط نماید، تلاش هائی که منجر به جنگ داخلی با بیش از 600,000 مرگ و میر و بیش از 13 میلیون نفر آواره گردید. با این حال، مداخله نظامی روسیه (حضور روسیه بنا بدعوت دولت سوریه صورت گرفته بود- مترجم) در سال 2015 به رژیم اسد و ارتش سوریه جان تازه ای بخشید. تا آخرین حمله، کنترل شورشیان بر خاک سوریه به طور قابل توجهی کاهش یافته بود.
دولت بایدن، و همچنین بلندگوهای همیشه قابل اعتماد طرفدار امپراتوری در رسانه های خبری وابسته به تشکیلات حکومت سایه چون سی بی اس، به طور قابل پیش بینی، پیروزی دراماتیک شورشیان را به عنوان "آزادی" مردم مظلوم سوریه به تصویر کشیده اند. سنت ناپسند تصویرسازی از فاسدترین و مستبدترین حکومت های اقماری واشنگتن به عنوان طرفداران آزادی و دموکراسی به امری رایج تبدیل شده است. سفید شوئی مداوم حکومت استبدادی ولودیمیر زلنسکی در اوکراین نمونه دیگری از این تبلیغات مسموم است.
انتقاد از شیوه حکمرانی اسد به معنای بهتر بودن مخالفان آن نیست. با این حال، مقامات آمریکایی با اطمینان کامل اینگونه القا می کنند که جناح های ضد اسد سبب ارتقای حکومت در کشورمی شوند و همچنین چشم انداز کلی صلح در خاورمیانه را بهبود می بخشند. واشنگتن بویژه در مورد سوریه معاشقه بی شرمانه ای با رادیکال های اسلامی انجام داده است. سیاستگذاران ایالات متحده باید با گستاخی کمتر و با احتیاط بیشتری عمل کنند. جناح جلودار در ائتلافی که اسد را سرنگون کرد، هیئت تحریر الشام (HTS) است که تا همین اواخر روابط نزدیکی با القاعده داشت و ایالات متحده رسما آن را یک سازمان تروریستی میدانست. در مرحله اولیه جنگ داخلی سوریه، قوی ترین جناح نظامی شورشی (با فاصله زیاد) جبهه النصره - وابسته رسمی القاعده در سوریه بود.
سوریه از ترکیب قومی و مذهبی گوناگون و شکننده ای شکل گرفته است. جمعیت غالب قومی عرب به سنی ها تقسیم می شود (حدود 60 درصد از جمعیت عرب). مسیحیان (10-12 درصد)؛ علویان، شاخه ای از شیعیان (همچنین 10-12 درصد). و دروزی، فرقه ای که عناصری از اسلام شیعه، مسیحیت و یهودیت را ترکیب می کند (حدود 5 درصد). بقیه جمعیت را اقلیت های قومی مختلف (تا حد زیادی سنی) تشکیل می دهند که عمدتاً کردها (حدود 10 درصد) از کل جمعیت سوریه هستند..
برای بیش از چهار دهه، خانواده اسد - که علوی هستند - به دلیل وفاداری بلوک علوی خود و اتحاد سست آن با مسیحیان، دروزی ها و سایر گروه های قومی کوچکتر در قدرت باقی ماندند. آنچه در آن فوران کرد 2011 به سرعت به یک تلاش عمدتاً اعراب سنی با حمایت ترکیه و عربستان سعودی برای سرنگونی دولت "ائتلاف اقلیت های مذهبی" اسد تبدیل شد. سرنگونی اسد ممکن است دری را به روی استبداد و آزار و اذیت اقلیت ها توسط یک رژیم جدید تحت سلطه سنی(وهابی-مترجم) باز کند.
با این وجود، برخی از مقامات آمریکایی و رهبران افکار عمومی، به ویژه در دوران دولت باراک اوباما، آشکارا از همکاری با القاعده و متحدانش حمایت کردند. رئیس سابق سیا دیوید پترائوس, برای مثال، اصرار داشت که برخی از عناصر «میانهروتر» سازمان القائده میتوانند متحدان مفیدی برای ایالات متحده باشند و بنابراین نباید مورد محاکمه قرار گیرند. جیک سالیوان که بعداً مشاور امنیت ملی رئیس جمهور جو بایدن شد, استدلال مشابهی را پذیرفت.
این یک سیاست دردسر ساز و کوری مداوم است. همین چند هفته پیش, سالیوان با تمسخر گفت که ایالات متحده اشک نمی ریزد که نیروهای دولتی سوریه تحت فشار فزاینده جنگنده های تحریرالشام قرار دارند. با توجه به تحولات بعدی در سوریه، باید به این فکر کرد که آیا دولت بایدن قبلاً تصمیم گرفته بود به تحریرالشام و گروههای ایدئولوژیک آن کمک کند تا حمله جدیدی را برای سرنگونی اسد آغاز کنند.
به نظر می رسد این باور که انقلاب در سوریه به خوبی می تواند در درازمدت یک سیستم دموکراتیک پایدار و بردبار ایجاد کند به شدت ساده لوحی است. انشعابات مذهبی کشور به تنهایی برای ایجاد نتایج خطرناک و بالقوه بسیار خشن کافی است. عوامل مختلف اقتصادی، جغرافیایی و مذهبی را به ترکیب بی ثبات اضافه کنید، و یک جنگ داخلی فاجعه بار جدید بسیار محتمل خواهد شد.
سوریه یک آشفتگی خونین است و رهبران ایالات متحده به دلیل کمک به ایجاد چنین وضعیتی گناه زیادی دارند. بهترین گزینه در حال حاضر پایان دادن به مداخله بی وقفه واشنگتن و بدتر نکردن اوضاع است. بگذارید سوریه آخرین جنگ صلیبی غم انگیز آمریکا در خاورمیانه - یا هر جای دیگر باشد.
بقلم تد گالن کارپنتر
28 آذر 1403
18 دسامبر 2043
برگردان و تنظیم سید علی اصغر شهدی
اشتراک گذاری: لینک کوتاه: https://www.nikru.ir/p/102037